T.C.
MALİYE BAKANLIĞI
Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliği
SAYI : BHİ-0.02-20.1/
KONU : Bilgi Edinme
GENELGE
(2004/1)
Bilindiği üzere, demokratik ve şeffaf yönetimin gereği olan eşitlik, tarafsızlık ve açıklık ilkelerine uygun olarak kişilerin bilgi edinme hakkını kullanmalarına ilişkin esas ve usulleri düzenleyen 4982 sayılı "Bilgi Edinme Hakkı Kanunu" 24.10.2003 tarih ve 25269 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır. Kanunun 31 inci maddesine istinaden "Bilgi Edinme Hakkı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Esas ve Usuller Hakkında Yönetmelik" de 27.4.2004 tarih ve 25445 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak 24.4.2004 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlüğe girmiştir.
Bu çerçevede Bakanlığımızda da çalışmalar başlamış, Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliğinde bilgi edinme birimi oluşturulmuş, başvuru kabul edilecek elektronik posta adresi ile Yönetmelik eki Ek-1 ve Ek-2 Bilgi Edinme Başvurusu Formları internet sayfalarından yayımlanmış, bilgi edinme talepleri Kanun ve Yönetmeliğin belirlediği süreden itibaren karşılanmaya başlanmıştır.
Bugüne kadar yapılan uygulamalar da dikkate alınarak, söz konusu Kanun ve Yönetmeliğin etkin bir şekilde uygulanmasını sağlamak, oluşabilecek tereddütleri gidermek amacıyla aşağıdaki açıklamaların yapılması uygun görülmüştür.
1-Gerçek ve tüzel kişilerce yapılacak bilgi edinme başvurularının kabulü, kontrolü, evrak kayıtlarının yapılması ve Bakanlığımızın ilgili birimlerine gönderilmesi işlemleri Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliğince (Müşavirlik) yapılacaktır.
Diğer birimlere ulaşan başvurular bir yazı ekinde en geç ertesi işgünü mesai bitimine kadar elden Müşavirliğe gönderilecektir.
2-Müşavirliğin bilgi edinme biriminde görevlendirilen personel; bilgi edinme hakkını kullanacak kişilerin istekleri halinde, başvurunun nasıl yapılacağı, talep edilen bilgi veya belgenin Bakanlığın hangi biriminde bulunabileceği ve başvuru sonrasındaki işlemler konusunda bilgi vermek, açıklama yapmak, gerekli yardımı sağlamak ve bilgi edinme başvurularıyla ilgili işlemleri yapmakla yükümlüdür.
3-Müşavirlik, kabul edilen başvuru dilekçelerinin veya formlarının, Yönetmeliğin 9 uncu maddesinde belirtilen şekilde verilip verilmediğinin kontrolünü yaptıktan sonra evrak kayıtlarını yaparak hazır bulunmaları koşuluyla başvuru sahiplerine başvurunun tarih ve sayısını gösteren bir belge verecektir.
4-Başvuru dilekçeleri veya formları Müşavirlikçe kaydedildikten sonra en geç iki iş günü içinde bir yazı ekinde ilgili birime memur eliyle teslim edilecektir. Bu yazıda, başvuru sahibine hangi tarihe kadar cevap verilmesi gerektiği belirtilecektir. Bu tür yazıların hızlı bir şekilde ilgili birimlere iletilmesi için gerekli yetki devri yapılacaktır.
5-Elektronik posta yoluyla gelen başvurular Müşavirlikçe ilgili birimlere, başvurunun bilgisayar çıktısı alınmak suretiyle memur eliyle teslim edilecektir. Bu durumda da başvuru sahibine hangi tarihe kadar cevap verilmesi gerektiği belirtilecektir.
6-Yönetmeliğin
9 uncu maddesinde belirtilen unsurları içermeyen
başvuru dilekçeleri veya formları ile 10 uncu maddesinde belirtilen unsurları
içermeyen elektronik posta yoluyla gönderilmiş başvuru formları Müşavirlikçe
işleme konulmayacak ve durum başvuru sahibine bildirilecektir,
7-Gerçeğe
aykırı beyanda bulunduğu sonradan anlaşılan başvuru
sahiplerinin dilekçeleri veya formları, bu durumun anlaşıldığı tarihte hiç
başvuru yapılmamış sayılarak işleme konulmayacaktır. Elektronik posta yoluyla
yapılan bilgi edinme başvurularında, başvuru sahiplerinin verdiği T.C. kimlik
numarası İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün
internet sayfasından sorgulanacak, gerçeğe aykırı ad ve soyadla yapılan
başvurular işleme konulmayacaktır.
Gerçek veya tüzel kişiler tarafından 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu gereğince elektronik imza kullanılarak gönderilen başvurularda T.C. kimlik numarası aranılmayacaktır.
8-Müşavirlikçe ilgili birimlere intikal ettirilen bilgi edinme başvuruları, ilgili birimlerce doğrudan talep sahibine anlaşılabilir biçimde cevaplandırılacak ve bir örneği de (ekleri hariç olmak üzere) Müşavirliğe gönderilecektir.
Başvuru sahibine elektronik posta yoluyla verilecek cevaplar Müşavirlik tarafından gerçekleştirileceğinden, bu kapsamdaki bir başvuruya hazırlanan cevap, ilgili birim tarafından Müşavirliğe yazılı olarak veya elektronik ortamda gönderilecektir.
Başvurunun reddedilmesi halinde bu kararın gerekçesi ve buna karşı yapılabilecek başvuru yolları ve süreleri belirtilecektir.
Daha önce cevaplandığı halde aynı kişiler tarafından yapılan tekrar mahiyetindeki başvurular ile soyut ve genel nitelikteki başvurular işleme konulmayacak ve durum başvuru sahibine bildirilecektir.
9-Başvuru sahipleri tarafından belge istenilmesi halinde, başvuru sahibine istenilen belgenin onaylı bir kopyası verilecektir. Elektronik ortamdaki bilgi veya belgeler, elektronik posta, veri kopyalamaya yarayan diskler ve diğer araçlarla verilebilecektir.
Bilgi veya belgenin niteliği gereği kopyasının verilmesinin mümkün olmadığı veya kopya çıkarılmasının aslına zarar vereceği hallerde, birimlerce Yönetmeliğin 19 uncu maddesi uyarınca işlem yapılacak; bilgiye erişimin bu şekilde sağlandığı hususu tutanakla tesbit edilecektir.
10-Bilgi edinme başvuruları hakkında gerekli inceleme, Kanunun bilgi edinme hakkının sınırlarını düzenleyen 15-27 nci maddeleri de dikkate alınarak başvuruya cevap verecek ilgili birim tarafından yapılacak ve başvurular Yönetmeliğin 20 nci maddesinde belirtilen süreler içinde cevaplandırılacaktır.
Başvuru tarihi, başvuru dilekçeleri veya formlarının Bakanlığımıza ulaştığı tarihtir. Elektronik posta yoluyla yapılan başvurularda ise başvuru tarihi, başvuru formunun başvuru sahibi veya ilgili birimlerce Müşavirliğin elektronik posta adresine ulaştırıldığı tarihtir. Cevaplandırma sürelerinin başlangıcı olarak bu tarihler dikkate alınacaktır.
11-Bakanlığımız merkez teşkilatı ile bağlı ve ilgili birimleri Müşavirlik ile koordinasyonu sağlamak üzere bünyelerinde Bilgi Edinme Birimi oluşturacaklardır.
12-Birimler, görev ve hizmet alanlarına giren konulardaki bilgi veya belgelerin konularını ve bunların hangi şubede mevcut olduğuna ilişkin hazırlamış oldukları “birim dosya planlarını” Müşavirliğe gönderecekler; birimlerden gelen dosya planları Müşavirlikçe birleştirilerek Maliye Bakanlığı Dosya Planı oluşturulacaktır. Maliye Bakanlığı Dosya Planı başvuru sahiplerinin istifadesi için yeterli sayıda çoğaltılacaktır.
13-Bilgi edinme hakkının etkin olarak kullanılabilmesini teminen Bakanlığımız merkez teşkilatı ile bağlı ve ilgili birimleri, görev ve hizmet alanlarına giren konulardaki dosya planlarını, temel nitelikli karar ve işlemlerini, mal ve hizmet alımlarını, satımlarını, projelerini, yıllık faaliyet raporlarını, kanun, tüzük, Bakanlar Kurulu Kararı, yönetmelik ve diğer düzenleyici işlemlerin neler olduğunu, yayımlanmışsa hangi tarihli ve sayılı Resmi Gazete'de yayımlandığını, ilgili mevzuatın değişiklikleri işlenmiş halini, internet sayfalarından kamuoyunun bilgisine sunacaklardır.
14-2004 yılına ilişkin erişimine olanak sağlanan bilgi veya belgelerin ilk on sayfasının kopyaları için postalama maliyeti dahil herhangi bir ücret alınmayacaktır. Ancak, erişimine olanak sağlanan bilgi veya belgelerin on sayfadan fazla olması halinde, erişimin gerektirdiği inceleme, araştırma, kopyalama, postalama ve diğer maliyet unsurlar ile orantılı ölçüde ilgili birimlerce başvuru sahiplerinden ücret tahsil edilebilir. Söz konusu ücret, bütçeye gelir kaydedilmek üzere merkezde, Bakanlık Merkez Saymanlık Müdürlüğü, taşrada Defterdarlık Muhasebe Müdürlükleri ile Malmüdürlükleri veya bu saymanlıklar adına bankalar ve diğer finans kurumları veya PTT şubelerinde açılan hesaplara yatırılacaktır.
15-Bilgi edinme hakkının kullanımı kapsamındaki başvurulara ilişkin uygulamalar, birim amirlerince yakından takip edilecektir.
16-Kanun ve Yönetmeliğin etkin bir şekilde uygulanmasına esas olmak üzere merkez ve taşra teşkilatında eğitim programları düzenlenecektir.
Gereğinin buna göre yapılmasını önemle rica ederim.
Kemal UNAKITAN
Maliye Bakanı
DAĞITIM :
-Merkez Birimlere
-Bağlı ve İlgili Kuruluşlara